Menu

دانلود مقاله تحقیق پایان نامه

دانلود تحقیق پایان نامه مقاله رشته و گرایش : ادبیات برق عمران تاریخ شیمی فیزیک حسابداری روانشناسی مدیریت حقوق و..

بهره­ وری و تعاریف آن؛پایان نامه بهره وری نیروی انسانی

بهره­وری و تعاریف آن

بهره­وری معادل واژه­ی (P)[1] است که به‌عنوان یک واژه­ی انگلیسی به معنای قدرت تولید و باروری است. بهره­وری در ادبیات اقتصادی از سابقه­ی دیرینه­ای برخوردار است.

این­ واژه برای اولین بار در نوشته­ها و عقاید اندیشمندان اقتصادی مکتب مرکانتلیست­ها (سوداگران) مطرح شد و سپس در مکاتبی مانند، فیزیوکرات­ها و کلاسیک­ها به آن اشاره شده است. برای مثال مرکانتلیست­ها کار تجارت و کار در معدن را مولد می­دانستند و معتقد بودند این نوع مشاغل، نسبت به دیگر مشاغل موجود در جامعه دارای بهره­وری و مولدیت بیشتری در تولید ثروت ملی و افزایش آن داشته­اند و یا فیزیوکرات­ها معتقد بودند که کار کشاورزی مولد ثروت است و بهره­وری قدرت تولید کشاورزی را حائز اهمیت می­شمردند (تقی نژاد عمران، وحید، 1391).

بهره­وری یکی از مفاهیم مهم در اقتصاد به شمار می­آید که رابطه بین استفاده از عوامل تولید و محصول تولید شده را نشان می‌دهد. از سوی سازمان­های بین المللی برای بهره­وری تعاریف مختلفی مطرح گردیده است. به‌عنوان‌مثال سازمان بین المللی کار( ILO)[1] بهره­وری را اینگونه بیان می­کند: محصولات مختلف با ادغام چهار عامل اصلی تولید می­شوند. این چهار عامل عبارتنداز: زمین، سرمایه، کار و سازماندهی. رابطه بازدهی تولید با یکی از این عوامل مشخص کننده، میزان بهره­وری می­باشد.

آژانس بهره­وری اروپا [2] EPA­بهره­وری را درجه استفاده­ی مؤثر از هر یک از عامل تولید می­داند. سازمان همکاری اقتصادی و توسعه OECD [3] بهره­وری را این گونه تعریف می­کند: بهره­وری مساوی نسبت ستانده به یکی از عوامل تولید می­باشد. عوامل تولید ممکن است سرمایه، کار، موادخام، انرژی و مواد­دیگر باشد. بطور کلی بهره­وری را می‌توان ترکیبی از کارایی [4]و اثر بخشی[5] دانست.

کارایی به مفهوم صحیح انجام دادن کار است و با استفاده مفید از منابع ارتباط دارد، یعنی اینکه از حداقل نهاده ها حداکثر محصول برداشت شود. اثربخشی به مفهوم کار صحیح می­باشد. یعنی ممکن است مصرف کمتر نهاده ها محصول بیشتری تولید کند ولی این محصول کیفیت مطلوب موردنظر مصرف کننده را نداشته باشد. در این حالت کارایی واقع شده، اما چون محصول فاقد کیفیت لازم است، ازاین‌رو اثربخش نبوده و نمی­تواند رضایت مصرف کننده را جلب نماید. به این ترتیب تحقق کارایی و اثربخشی هر کدام به تنهایی موجب افزایش بهره­وری نخواهد شد. به بیان دیگر در مقوله بهره­وری اولا کاری که انجام می­شود باید کار درست و مفیدی باشد. ثانیا این کار به بهترین نحو انجام شود. در این صورت با تحقق این دو شرط می­توان اطمینان حاصل کرد. بهره­وری محقق شده است. با افزایش بهره­وری در فرآیند تولید با استفاده سطح معینی از نهاده­ها به تولید بیشتری دست یافت. از نهاده­های مهم تولید عامل نیروی کار و عامل سرمایه هستند، به همین جهت دو مفهوم بهره­وری نیروی کار و بهره­وری سرمایه در حقیقت استفاده بهینه از عوامل نیروی کار و سرمایه را نشان می‌دهد. همچنین بهره­وری کل عوامل (TFP)[6] استفاده بهینه از ترکیب عوامل مذکور را نشان می‌دهد. رشد بهره­وری کل عوامل، علاوه بر رشد کمی نهاده­های تولید، یکی از منابع مهم تأمین کننده رشد اقتصادی در سطح کهن می­باشد و در واقع به نوعی مدیریت استفاده از منابع تولید را نشان می‌دهد.( ولی زاده زنوز، پروین، 1384)

[1].International Labor Organization

[2] .Europe Productivity Agency

[3] .Organization of Economic Cooperation and Development

[4] .Efficiency

[5] .Effectiveness

[6] .Toral Factor Productivity